چه كسى را بايد امر به معروف و نهى از منكر نمود ؟ اجراى امر به معروف و نهى از منكر را نبايد درباره بعضى اشخاص يا طبقات ، موقوف ساخت . و فقط در حق ضعفا و طبقات پايين اجتماع معمول داشت ؛ زيرا معنى اين حرف آزاد گذاردن و مطلق العنان ساختن اقويا و صاحبان نفوذ در نيل به مطامع شخصيه و مقاصد نفسانيه و تجاوز و ستم در حق زيردستان و بيچارگان است . و مفسده آن اگر از مفسده مطلق العنانى عموم بيشتر نباشد از آن كمتر نيست ، لذا دين مقدس اسلام به هر كس اجازه داده است كه امر به معروف و نهى از منكر نمايد و در آن رعايت مناصب و مراتب ظاهريه و امتيازات و افتخارات خيالى را لغو نموده است . مرئوس نسبت به رئيس ، سرباز نسبت به سرلشكر ، مأمور نسبت به امير ، فقير نسبت به غنى ، كوچك نسبت به بزرگ ، رعيت نسبت به پادشاه حق دارد كه امر به معروف نمايد و اداى تكاليف و اطاعت از دستورات و قوانين را مطالبه نمايد مگر آنكه بر آن مفسده مترتّب شود يا شرايط ديگرى كه در احكام و مسايل امر به معروف ياد خواهيم كرد موجود نباشد كه در آن صورت خوددارى از امر به معروف جايز و بلكه در بعض موارد واجب است . در تواريخ اسلامى مكرر به مواردى بر مىخوريم كه مىبينيم افراد عادى ، رجال و امرا و پادشاهان را امر به معروف و نصيحت مىنمودند و آنان هم